Vijverfilter

Een natuurlijke vijverfilter is het deel van de vijver dat u meestal niet als filter herkent: een ondiepe, beplante zone met substraat waar water langzaam doorheen beweegt. De cursus Vijverfilter leert u die zone te tekenen als onderdeel van het ontwerp, niet als een kast die u later achter de schutting verstopt.

Beplante regeneratiezone met riet en iris als natuurlijke vijverfilter in Amsterdam
De filterzone is zichtbaar ontwerp: riet, iris en grind, niet een verborgen techniekdoos.

Groen water is zelden pech. Het is meestal te veel voeding, te veel zon op een te kleine plantenmassa, of een doorstroming die de regeneratie overslaat. In de les ontleden wij die drie oorzaken voordat iemand een middel voorstelt. Daan de Jong laat u eerst de route van het water tekenen: waar het de zwemzone verlaat, waar het de planten in gaat, en waar het terugkomt.

Wat een plantenfilter wel en niet is

  • Wel: oppervlak, ondiepe diepte, substraat en planten die voeding vastleggen.
  • Wel: een route zodat water niet alleen in de zwemzone blijft cirkelen.
  • Niet: een handvol zuurstofplanten in een te diepe kom.
  • Niet: een pomp die het probleem verplaatst zonder zone.
Bouwsteen Rol Als het ontbreekt
Oppervlak Ruimte voor planten en biofilm De zwemzone wordt de filter
Ondiepte Licht en wortels in het substraat Planten staan te diep en kwijnen
Substraat Hechting en wortelruimte Slib zonder structuur
Doorstroming Water bereikt de planten Een dode hoek met alg
Skimmer Blad vóór het zinkt Voeding op de bodem

Techniek mag het plantenfilter dienen. Een bescheiden circulatiepomp en een skimmer houden blad en stroming op gang. Zij vervangen de planten niet. In de module vergelijken wij een grindfilter met een techniekvak zodat u weet wat u koopt en wat u onderhoudt. Die vergelijking werkt u uit naast de les Waterkwaliteit en de zwemzone uit Zwemvijver.

Amsterdamse tuinen hebben vaak minder zon dan de voorbeeldfoto uit een zonnig vakantiehuis. Een filter die op de foto in volle zon staat, presteert anders onder een plataan in Watergraafsmeer. U leert de bezonning op drie momenten van de dag te noteren en de plantenkeuze daarop af te stemmen, samen met de module Beplanting.

Onderhoud hoort bij het ontwerp

Een filter dat u niet kunt betreden, kunt u niet uitdunnen. Riet en lisdodde zijn krachtig en worden een monocultuur als u ze niet snoeit. In de les tekenen wij een stapsteen of een rand van waaraf u in het najaar kunt knippen zonder in de zwemzone te staan. De bijbehorende punten staan in de Checklists.

Wij behandelen geen wondermiddelen. Fosfaatbinders, UV-lampen en bacteriën komen alleen ter sprake als u eerst heeft gemeten en de zone heeft getekend. Wie met een fles begint, leert het ontwerp niet. Wie de route van het water begrijpt, heeft de fles meestal niet nodig.

Route tekenen

U schetst inlaat, plantenbed en terugvoer op uw eigen plattegrond en schrapt dode hoeken.

Oppervlak toetsen

U vergelijkt het filtervlak met de zwemzone en noteert waar de zon het bed echt raakt.

Veelgestelde vragen

Kan ik volstaan met een pompfilter uit de winkel?

Voor een kleine siervijver soms. Voor een zwemvijver vervangt een kast zelden het oppervlak van een plantenbed. In de les rekent u beide naast elkaar.

Moet het filter zichtbaar zijn?

Bij een natuurlijke zwemvijver wel, als onderdeel van het beeld. Verstoppen leidt tot bedden die niemand onderhoudt.

Hoe snel wordt het water helder?

Niet op de dag van aanleg. Een jong systeem moet inwerken. De cursus leert u het eerste seizoen te lezen in plaats van te corrigeren.

Werkt een filter in de schaduw?

Minder hard. U past oppervlak en plantensoorten aan, of u verplaatst het bed naar het lichtere deel van de tuin.

Leslocatie en wijken in Amsterdam

Het atelier van VonkNL ligt aan de Cruquiusweg in het Oostelijk Havengebied, op fietsafstand van het centrum en met grachten en binnenwater in de buurt. Open cursusdagen, schetssessies en intakes vinden hier plaats. Deelnemers en tuineigenaren komen regelmatig uit onder meer:

  • Jordaan
  • De Pijp
  • Oud-Zuid
  • Oud-West
  • Amsterdam-Oost
  • Watergraafsmeer
  • IJburg
  • Amsterdam-Noord

VonkNL Water & Zwemvijvers

Uw aanspreekpunt: Daan de Jong

Cruquiusweg 83
1019 AG Amsterdam

Telefoon: +31 20 244 6180

E-mail: [email protected]

OpenStreetMap: Cruquiusweg 83, 1019 AG Amsterdam

Aanmelden voor de module Vijverfilter

Scroll naar boven